Sosyal Medya Uzmanı Songül Başaran, dijital dünyanın insan ilişkileri, toplumsal hafıza ve yaşam tecrübeleri üzerindeki etkisini çarpıcı bir değerlendirmeyle gündeme taşıdı. “İnsanlığı İçerik Değirmeninde Nasıl Öğüttük?” başlıklı yazısında Başaran, hayatın giderek bir paylaşım ve beğeni yarışına dönüştüğüne dikkat çekerek, insanların yaşamak yerine yaşadıklarını sergilemeye başladığını vurguladı.

Dijital çağda herkesin anlatacak bir hikâyesi var, ancak dinleyecek kimse kalmadı. Sosyal medya platformlarında saniyeler içerisinde tüketilen görüntüler, kısa videolar ve birbirini tekrar eden paylaşımlar arasında insanlığın en önemli değerlerinden biri olan hayat tecrübesi de giderek görünmez hale geliyor.

Sosyal Medya Uzmanı Songül Başaran'ın kaleme aldığı değerlendirme, günümüz toplumunun dijital alışkanlıklarını ve değişen insan ilişkilerini sorgulayan önemli tespitler içeriyor.

Başaran, geçmişte insanların hayat tecrübesi kazanmış büyüklerini dinleyerek öğrendiği bir toplumsal kültürün bulunduğunu, bugün ise bu kültürün yerini hızlı tüketilen dijital içeriklerin aldığını ifade ediyor.

Bir zamanlar insanlar dinlenirdi, şimdi herkes konuşuyor

Geçmişte mahallede bir esnafın, ailede bir büyüğün ya da hayatın içinden geçmiş bir insanın anlattıkları yalnızca sözden ibaret değildi. Her cümlenin arkasında yaşanmışlık, emek, mücadele ve yılların birikimi bulunuyordu.

İnsanlar büyüklerini dinler, onların deneyimlerinden kendilerine yol haritası çıkarırdı. Bir hayat hikâyesi, çoğu zaman kitaplarda bulunamayacak kadar değerli bilgiler barındırırdı.

GAZİOSMANPAŞA KÖY OKULLARINDA UZAYIN KAPILARINI ARALIYOR
GAZİOSMANPAŞA KÖY OKULLARINDA UZAYIN KAPILARINI ARALIYOR
İçeriği Görüntüle

Bugün ise iletişim biçimi büyük bir değişim geçirdi. Herkes konuşmak, görünmek ve kendisini anlatmak istiyor. Ancak dinlemek, anlamak ve karşısındakinin tecrübesinden yararlanmak giderek geri plana düşüyor.

Başaran'ın dikkat çektiği temel sorunlardan biri de tam olarak bu: İnsanların birbirleriyle iletişim kurduğu, ancak birbirlerini gerçekten dinlemediği bir toplum düzeninin ortaya çıkması.

15 saniyelik videolara sığdırılan hayatlar!

Sosyal medya platformlarının hız odaklı yapısı, insanların bilgiye ve hikâyelere yaklaşımını da değiştirdi.

Bir zamanlar uzun sohbetlerle aktarılan deneyimler, bugün birkaç saniyelik videolara, kısa açıklamalara ve dikkat çekmek amacıyla hazırlanan paylaşımlara dönüştü.

Başaran, gerçek hayat hikâyelerinin acıyla, sabırla, mücadeleyle ve zaman içerisinde kazanılan deneyimlerle oluştuğunu hatırlatıyor.

Oysa dijital dünyada çoğu zaman hayatın yalnızca gösterilmek istenen bölümü öne çıkarılıyor. Mutluluklar sergileniyor, başarılar parlatılıyor, sorunlar ve hayal kırıklıkları ise çoğu zaman görünmez kılınıyor.

Böylece gerçek hayatın bütünlüğü yerine, başkalarına sunulmak üzere hazırlanmış bir yaşam görüntüsü ortaya çıkıyor.

Hayat yaşamaktan çok içerik üretmeye dönüştü

Başaran'ın yazısındaki en çarpıcı tespitlerden biri, insan hayatının artık bir tecrübe alanı olmaktan çıkarak içerik üretiminin hammaddesine dönüşmesi.

Gidilen yerler, yenilen yemekler, aile buluşmaları, mutluluklar, üzüntüler ve hatta en mahrem anlar bile sosyal medya paylaşımının konusu haline gelebiliyor.

İnsanlar bazen bir anın tadını çıkarmak yerine o anı nasıl fotoğraflayacağını, nasıl paylaşacağını ve kaç beğeni alacağını düşünüyor.

Bu durum, sosyal medyanın yalnızca bir iletişim aracı olmaktan çıkarak yaşam biçimini şekillendiren bir sisteme dönüştüğünü gösteriyor.

Her şeyin kaydedilmesi, paylaşılması ve başkalarının onayına sunulması beklentisi, özel hayat ile kamusal alan arasındaki sınırları da giderek belirsizleştiriyor.

Takipçi sayısı arttı, insan ilişkileri zayıfladı mı?

Dijital dünyada takipçi sayıları, görüntülenmeler ve beğeniler çoğu zaman başarının göstergesi olarak kabul ediliyor. Ancak bu rakamların gerçek dostluğu, güveni, bilgeliği ve insan ilişkilerinin derinliğini ölçmesi mümkün değil.

Binlerce, hatta milyonlarca kişiye ulaşabilen insanların bile kendilerini yalnız hissedebildiği bir dönemde, dijital görünürlük ile gerçek sosyal bağlar arasındaki fark daha fazla tartışılıyor.

Başaran'ın eleştirisi de bu çelişkiye işaret ediyor: İnsanlar dijital ortamda daha fazla görünür hale gelirken, gerçek hayatta birbirlerine ayırdıkları zaman ve gösterdikleri ilgi azalabiliyor.

Çünkü bir insanın değerini takipçi sayısı değil, yaşadığı hayata kattığı anlam, çevresine verdiği emek ve geride bıraktığı iz belirliyor.

Tecrübenin yerini kolay tüketilen bilgiler aldı

Günümüz insanı birçok bilgiye birkaç saniyede ulaşabiliyor. Ancak bilgiye ulaşmak ile o bilgiyi hayat tecrübesine dönüştürmek aynı şey değil.

Başaran'ın yaklaşımında öne çıkan bir diğer konu da insanların artık yorulmadan öğrenmek, yanılmadan ilerlemek ve zorluklarla karşılaşmadan başarıya ulaşmak istemesi.

Oysa hayatın gerçek öğretmenliği çoğu zaman hatalarda, kayıplarda, mücadelede ve sabırda saklı.

Bir insanın yıllar içerisinde kazandığı deneyimi birkaç dakikalık bir videoya sığdırmak mümkün olsa bile o deneyimin nasıl kazanıldığını, hangi bedellerin ödendiğini ve hangi zorluklardan geçildiğini aynı şekilde aktarmak mümkün değil.

Asıl kayıp teknoloji değil, insanlığın derinliği

Songül Başaran'ın değerlendirmesi, sosyal medyanın tamamen hayatımızdan çıkarılması gerektiği düşüncesinden çok daha derin bir sorgulamayı beraberinde getiriyor.

Sorun teknolojinin gelişmesi değil; teknolojinin insan ilişkilerinin, değerlerin ve yaşanmışlıkların önüne geçmesi.

Sosyal medya doğru kullanıldığında bilgiye ulaşmayı, iletişim kurmayı ve toplumsal farkındalık oluşturmayı sağlayan güçlü bir araç. Ancak her anı paylaşma zorunluluğu, her duyguyu görünür kılma isteği ve yaşamı beğeni üzerinden değerlendirme alışkanlığı, insanın kendisiyle ve çevresiyle kurduğu ilişkiyi değiştirebiliyor.

Belki de bugün yeniden hatırlamamız gereken en önemli değer, hayatı başkalarına göstermek için değil, gerçekten yaşamak için var olduğumuz gerçeği.

Çünkü her yaşanmışlık içerik değildir, her konuşan insan bilge değildir ve her çok izlenen hikâye insana bir şey öğretmez.

Bazen en değerli hikâyeler hiç kaydedilmeyen, hiçbir yerde paylaşılmayan ve yalnızca bir insanın hafızasında yaşayanlardır.

https://www.aydinses.com/insanligi-icerik-degirmeninde-nasil-oguttuk

aydınSes | Haber Merkezi