banner314

banner325

Marmara'da depremlerle ilgili 'yapay zeka' çalışması

GENEL 27.01.2020, 12:27
3
Marmara'da depremlerle ilgili 'yapay zeka' çalışması
DOĞA Hareketleri Araştırma Derneği (DOHAD) Başkanı Fuat Ağalday, 17 yıldan bu yana sürdürdükleri çalışmalarla, depremi önceden tahmin edecek sistemde yüzde 80-90 oranında başarı elde ettiklerini açıkladı.
DOHAD Başkanı Fuat Ağalday, resmi kayıtlara göre 17 bin kişinin yaşamını yitirdiği 1999 Gölcük depreminden sonra 2002 yılında 'Depremler önceden tahmin edilemez?' sorusuna yanıt arayan bir grup arkadaşı ile derneği kurduklarını söyledi. Ağalday, depremlerin çok karmaşık bir yapısı bulunduğunu, Richter ölçeğine göre 5 veya  6'dan büyük hasar verici depremlerin öngörüsünü tespit edebilmek için dünyada yapılan bütün çalışma ve işlemleri izlediklerini, Türkiye'de yerel yönetimlerin de desteği ile 17 yıldan bu yana AR-GE çalışması yaptıklarını anlattı. 

"30 GÜN ÖNCESİNDEN TAHMİN"
DOHAD Başkanı, akademik camiadan da bilim insanlarının çalışmalarına destek verdiğini belirterek şu bilgileri verdi:
"İşin çıkış noktası İTÜ'den Prof.Dr. Burak Berk Üstündağ hocamız. Kendileri depremler olmadan önce meydana gelen havadaki bazı sinyallerin ölçüm mekanizmasını geliştirmişti. Derneğimizdeki aralarında eczacı, doktor, elektrik, elektronik, bilgisayar mühendisi gönüllü arkadaşlarımız ile çalışmaları sürekli geliştiriyoruz. Depremi bilmek; tam saat, gün ve koordinat vererek büyüklükleri ile bilmek demek. Biz tam olarak bunu yapmıyoruz. Bence buna da ihtiyaç yok. Günler öncesinden hangi bölgede, hangi büyüklükte bir deprem olacağına dair tahminde bulunmak istiyoruz. Uzun vadede istatistik çalışmalara dayanarak Türkiye'de deprem potansiyeli olan deprem fay hatları, deprem üretebilecek noktalar zaten şu anda biliniyor. Ama ne zaman deprem olacağını bilmiyoruz. Bu aşamada tahmin aşamasındayız. Deprem potansiyeli olan, deprem üreteceği belli olan fay hatlarına çeşitli mekanizmalar, ölçüm aletleri, sensörler kurarak fayları izlemeye çalışıyoruz. Depremlerin son anını hissediyoruz. Ama deprem olmadan önce yıllar öncesinden başlayan orada bir hazırlık aşaması var. GPS verileri ile sürekli izlenen faylarda nerenin ne kadar sıkıştığını gününüz teknolojisinde anlık olarak takip etmek mümkün. Son aşamasında hangi bölgenin ne kadar sıkıştığını, stres biriktirdiğini kurulan cihazlardan görüyoruz. 17 yıllık çalışma sonucundaki bilgi birikimlerine dayanarak 5'ten büyük bir depremin geleceğini aşağı yukarı 30 gün öncesinden topladığımız verilerden tespit edebiliyoruz. "
Fuat Ağalday, büyük depremlerin meydana gelmeden önce çeşitli uyarılarla adeta 'Ben geliyorum' dediğini savunurken, "Biz doğanın dilini, mekanizmayı çözemediğimizden 'Depremler tahmin edilemez' diye kestirme bir cevap veriyoruz. Böyle bir şey yok. Depremler tahmin edilebilir. Ama bunun için çok iyi, disiplinli çalışma yapmak lazım. Bu demek değildir ki; Her depremi yüzde 100 tahmin edeceğiz. Şimdilik bu mümkün değil. Ama başarı oranı bizce yüzde 80- 90'larda. Hava durumu da yıllar öncesinde bir tahmin olarak başlamıştı. Günümüz teknolojisinde artık havanın, atmosferin 'röntgenini' çekebiliyoruz. Aynı şekilde yer altının, litosferin (Yer küre) de başka bir deyimle depremin fotoğrafını çekebilirsek ayrıntılı olarak bir depremin gelebileceğini günler hatta aylar öncesinden geliştirilen sensörlerle, yeni teknoloji ile görebilir ve 'Bir deprem geliyor' diyebiliriz" diye konuştu.

60 İSTASYONDAN VERİ TOPLANIYOR
Ağalday, derneğin  2002'de kurulmasından sonra 2007'de 1855 yılında çok büyük bir depremin meydana geldiği Bursa'nın Nilüfer İlçesi'ndeki yerel yönetim ile işbirliği yaparak 'Deprem izleme istasyonu projesi( başlattıklarını kurduklarını, aynı yıl Tekirdağ Yeniçiftlik'te başlattıkları deprem izleme istasyonu sayısının Marmara Bölgesi'nde 60'a ulaştığını, bunlar arasında Silivri, Beylikdüzü ve Avcılar'ın da bulunduğu bildirdi. Ağalday, Türkiye'deki deprem kuşakları nedeniyle bu istasyonların sayıca arttırılması gerektiğini kaydederken, "Son 1 yılda kaç tahmin yaptınız?" sorusuna şu yanıtı verdi:
"2010'dan beri birçok deprem için öngörü tahmin yapabildik. Ama son 1 senede neredeyse yüzde 100'e yakın Marmara civarında olmuş bütün depremlerin önceden gelebileceğini tahmin ettik. Son dönemde Marmara bölgesinde hissedilebilir 15 kadar deprem oldu. Bunların hepsinin tahminlerini de öngörülerde tespit etmeyi başardık.  İTÜ'de Bilişim Fakültesi'nde bu konuda Berk Üstündağ hocamız yıllardır 'Yapay zeka' üzerinde çalışıyor. Depremleri 'Yapay zeka'ya  tanıtıp,  öğretiyoruz. Bir süre sonra sistemden toplanan verileri yapay zeka işleyecek. İnsan müdahalesine gerek kalmadan yapay zeka depremleri tahmin etmeye başlayacak. Bu konuda çalışmalar devam ediyor"

"45 KİŞİLİK BİR EKİBİMİZ GÜNLÜK OLARAK VERİLERE ULAŞIP ÇALIŞMA YAPABİLİYOR"
DOHAD Başkanı Fuat Ağalday, 26 Eylül'de Silivri açıklarında kaydedilen 5.8 büyüklüğündeki depremin işaretlerini yaklaşık 40 gün öncesinde 16 Ağustos'ta aldıklarını, karmaşık yapıdan oluşan depremleri anlamaya ve bunu 'Yapay zekaya' öğretmeye çalıştıklarını bildirirken, yıkıcı bir depremin işaretlerini almaları halinde ne yapacaklarına dair soruya şu yanıtı verdi:
"Bu hassas ve kamuyu ilgilendiren bir konu. Çok hassas davranıyoruz. Dernek olarak 2014'te Türkiye Deprem Veri Merkezi'nin kurulması kapsamında AFAD ile imzaladığımız bir protokolümüz var. Eğer büyük, yıkıcı bir deprem tespit edersek uymamız gereken 'Strasbourg Etik Kuralları' kapsamında bunu önce AFAD ile paylaşma zorunluluğumuz var. Konunun uzmanlarınca bu değerlendirilip ondan sonra gerek duyulduğunda açıklama yapılacak tek yetkili kurum AFAD'tır.  Silivri depremi yıkıcı olmadığı için bunu kendi aramızda değerlendirmiştik. Gelişmeleri uzman hocalarımızdan oluşan bir grubumuz ile paylaşıyoruz. Bu projede çalışan aralarında Dr. Oğuz Gündoğdu, Prof.Dr. Uğur Kaynak, işin esas kaynağı Prof.Dr. Burak Berk Üstündağ gibi akademik isimlerin de bulunduğu 45 kişilik bir ekibimiz günlük olarak verilere ulaşıp çalışma yapabiliyor. Hatta bir arkadaşımız şu an Tayvan'da görevli ama oradan bile bize destek veriyor. Sistemimiz internet ortamında bize açık ve verilere anlık ulaşabiliyoruz.  Son olarak ilçe ismi olarak değil, bölge vererek 5.6 Akhisar depremini 12 Aralık tarihinde gördük. 16 Ocak'ta birkaç haber sitesinde 'Ege bölgesinde Marmara bölgesinin güneyinde 5-6 büyüklüğünde deprem olacağı' tahmininde bulunduğumuzu paylaşmıştık. Akhisar'da daha önce imzaladığımız protokol uyarınca veri toplayan, tahmin yapılmada kullanılan 4 istasyonu kısa sürede kuracağız"

(FOTOĞRAF)

Yorumlar (0)
24°
açık
Günün Anketi Tümü
Bugün seçim olsa oyunu hangi partiye verirsin?
Namaz Vakti 04 Temmuz 2020
İmsak 03:31
Güneş 05:30
Öğle 13:13
İkindi 17:13
Akşam 20:47
Yatsı 22:37
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 29 60
2. Trabzonspor 29 58
3. Sivasspor 29 53
4. Galatasaray 29 52
5. Beşiktaş 29 50
6. Fenerbahçe 29 46
7. Alanyaspor 29 45
8. Göztepe 29 38
9. Gaziantep FK 30 38
10. Antalyaspor 29 37
11. Kasımpaşa 29 35
12. Denizlispor 30 32
13. Gençlerbirliği 29 31
14. Çaykur Rizespor 29 29
15. Malatyaspor 29 28
16. Kayserispor 29 28
17. Konyaspor 29 27
18. Ankaragücü 29 25
Takımlar O P
1. Hatayspor 31 57
2. Adana Demirspor 31 54
3. Erzurum BB 31 53
4. Bursaspor 31 52
5. Akhisar Bld.Spor 31 51
6. Fatih Karagümrük 31 50
7. Altay 31 50
8. Ümraniye 31 44
9. Keçiörengücü 31 44
10. Giresunspor 31 44
11. Menemen Belediyespor 31 39
12. Balıkesirspor 31 35
13. İstanbulspor 31 34
14. Altınordu 31 33
15. Boluspor 31 30
16. Osmanlıspor 31 24
17. Adanaspor 31 21
18. Eskişehirspor 31 12
Takımlar O P
1. Liverpool 32 86
2. Man City 32 66
3. Leicester City 32 55
4. Chelsea 32 54
5. M. United 32 52
6. Wolverhampton 32 52
7. Sheffield United 32 47
8. Arsenal 32 46
9. Tottenham 32 45
10. Burnley 32 45
11. Everton 32 44
12. Crystal Palace 32 42
13. Newcastle 32 42
14. Southampton 32 40
15. Brighton 32 33
16. West Ham 32 30
17. Watford 32 28
18. Aston Villa 32 27
19. Bournemouth 32 27
20. Norwich City 32 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 33 74
2. Barcelona 33 70
3. Atletico Madrid 34 62
4. Sevilla 33 57
5. Villarreal 33 54
6. Getafe 33 52
7. Real Sociedad 33 50
8. Athletic Bilbao 33 48
9. Granada 33 46
10. Valencia 33 46
11. Osasuna 33 44
12. Levante 33 42
13. Real Betis 33 37
14. Real Valladolid 33 36
15. Deportivo Alaves 33 35
16. Eibar 33 35
17. Celta de Vigo 33 34
18. Mallorca 34 29
19. Leganés 33 25
20. Espanyol 33 24
Günün Karikatürü Tümü
sanalbasin.com üyesidir