banner314

banner325

Domatesin bir kısmında halen hormon kullanılıyor

EKONOMİ 16.01.2020, 08:11
3
Domatesin bir kısmında halen hormon kullanılıyor
SERALARDA çiçeklerde döllenmeyi doğal yolla sağlayan bombus arılarının en büyük üreticilerinden Koppert Türkiye Genel Müdürü Ali Eroğlu, domates seralarında 320- 350 bin koloniye yakın arı kullanımı gerekirken, 70- 80 bin koloni daha az olduğunu, özellikle ağustos ortası öncesi dikim yapanların bombus arısı yerine hormon da denilen bitki gelişim düzenleyicileri kullandığını açıkladı.
Türkiye'nin en önemli örtü altı üretim merkezi Antalya'da, özellikle kış aylarında başta domates olmak üzere biber, patlıcan, kabak, salatalık gibi birçok ürün serada üretilerek, hem iç pazar, hem de Avrupa ve Rusya başta olmak üzere birçok ülkeye ihraç ediliyor. Antalya ve Türkiye'deki seraların büyük bölümünde, hormon da denilen bitki gelişim düzenleyicisi ilaçlar yerine, 'bombus' denilen arılar kullanılarak, doğal tozlanma ile üretim yapılıyor.
ÜRETİMİ 2000 YILINDA BAŞLADI
Türkiye'deki en büyük bombus arı üreticilerinden Koppert firması Genel Müdürü Ali Eroğlu, hava koşullarının arı kullanımına uygun olmadığı dönemlerde gerçekleştirilen dikimlerde, bazı seralarda hormon kullanımının devam ettiğini açıkladı. Türkiye'de bombus arı uygulamalarının 1997 yılında domates bitkisinde başladığını belirten Ali Eroğlu, 2000 yılı itibarıyla da Tarım Bakanlığı'nın yönlendirmeleri ve koyduğu kurallarla beraber Türkiye'de tüm firmaların ithalatı bırakarak, birçoğu da Antalya'da olmak üzere bombus arı üretimi yaptığını kaydetti.
İHRACATI DA YAPILIYOR
Üretimin sadece Türk pazarı değil çevre ülkelere ihracatla da geliştiğini belirten Ali Eroğlu, "Bombus arıları temel olarak, doğada kendi kendine doğal yollarla tozlanan bitkilerin, kaybolmuş bu kabiliyetlerini serada tozlanma noktasındaki ihtiyacını giderir. Arılar normalde kendini beslemek amacıyla çiçekten çiçeğe dolanıp polen alırken, aslında polenin dişi organa düşmesi ve burada bir çimlenme ve meyve teşekkülünün oluşmasını sağlar. Günümüzde en önemli konulardan biri olan insanların sağlıklı yaşam ve sağlıklı gıdaya ulaşma talepleri doğrultusunda önemli bir katkı sağlar" dedi.
'ARI KİMSAYAL KULLANIMINI AZALTIYOR'
Geçmişte bombus arıları yokken Türkiye'de hormon ya da bitki gelişim düzenleyicileri kullanıldığını hatırlatan Ali Eroğlu, şöyle dedi:
"Bombus arıları, bu hormon ya da bitki gelişim düzenleyicilerini ortadan kaldıran, onların yaptığı işi doğal yollarla ikame eren bir üründür. Burada birinci nokta hormon, yani insan sağlığı ve çevreye zararlı maddenin kullanımının ortadan kalkmış olmasıdır. İkinci faydalı konu arıların seralarda 6-8 hafta çalışma ömrü vardır. Eğer çiçeklenme devam ediyorsa üreticiler bir koloni daha seralarına almak durumundadır. Bu esnada serada oluşabilecek hastalık ve zararlılara karşı çiftçilerin kullanacağı kimyasal ilaçlar da bu arılara uyumlu, onlarla beraber kullanılan, onları öldürmeyen, çalışma performanslarını düşürmeyen kimyasal ilaçlar olmalıdır."
HER DOMATES ÜRETİCİSİ ARI KULLANMIYOR
Arılar nedeniyle kullanılan ilaçların insanlara etkisi açısından daha iyi, müspet sonuçlar oluşturan kimyasallar olduğunu söyleyen Eroğlu, "Çevre ve insan sağlığı açısından arılar Türk tarımı ve örtüaltında hormon kullanımını ortadan kaldırmakta ve bir otokontrol mekanizmasıyla daha uygun kimyasalların kullanımını mecbur kılmaktadır. Türkiye'de yaklaşık 500 bin dekar sera alanına sahibiz. Bunun yaklaşık yüzde 50'si domates. Türkiye'de şu anda 250-270 bin kovan bombus arısı satılıyor. Bunun anlamı şudur, Türkiye'de her domates üreticisi bombus arısı kullanmıyor, ama çoğunluğu kullanıyor" dedi.
ARI KULLANIMI CİDDİ ORANDA ARTTI
22 yılda üreticinin çoğunluğunun, sağlık ve çevre faydaları dışında verim, kalite artışı gibi ekonomik katkıları nedeniyle de bombus arısı kullanımını ciddi oranda artırdığını belirten Eroğlu, Tarım Bakanlığı'nın 2012 yılında örtü altında kullanılan bazı hormon özellikli aktiflerin kullanımını yasakladığını da söyledi. Eroğlu, "Fakat günümüzde halen bu içerikteki birtakım maddelerin pazarda bulunabilirliği, erişebilirliği mümkün. Bu da zaten Türkiye'nin toplam arı kullanım kapasitesini olumsuz etkiler hale gelmektedir" diye konuştu.
ÇOK SICAK DÖNEM DİKİMLERİNDE KULLANILMIYOR
Kimi çiftçilerin bombus arısı kullanmama nedenini de açıklayan Ali Eroğlu, bazı bölgelerde çok sıcak dönemlerde, çok erken ekim-dikimin söz konusu olduğunu kaydetti. Bombus arılarının sera içinde aktif çalışabilmesi için 25-30 dereceler arası bir sıcaklığın optimum olduğunu vurgulayan Eroğlu, "Bunun altına ve üstüne çıkıldığında performansta zayıflama başlar. O sıcak dönemdeki dikimlerde bombusun aktif çalışması veya çalışsa bile teknik olan tozlaşma, döllenmenin gerçek anlamda olabilmesi mümkün değil. Bu dönemde de üreticiler bir başka madde ile bu süreci geçmek gibi bir duruma gidiyor" dedi.
70-80 BİN KOVAN ARI YERİNE HORMON
Bombusun ve bitkinin ihtiyacı olan ısı değerlerinin sağlanamadığı kış döneminde de üreticilerin alternatif metotlar olan bitki gelişim düzenleyici ya da hormon olarak bilinen ürünlere kayabildiğini belirten Eroğlu, "250 bin dekar domates serası var. Bazılarını tek, bazılarını çift dikim olarak hesapladığımızda, 320-350 bin koloniye yakın Türk pazarı var. 250-270 bin civarında satılan kovan var. 70-80 bin kovan daha az satılıyor. Buna tekabül eden alanda üretici, hala tozlanma amaçlı bitki gelişim düzenleyicisi, hormon olarak bilinen maddeleri kullanıma devam ediyor diyebiliriz" diye konuştu. 
AĞUSTOS ORTASI ÖNCESİ DİKİMLERE DİKKAT
Hormon ya da bitki gelişim düzenleyici ilaçların kullanıldığı dönemlere ilişkin de bilgi veren Eroğlu, şunları söyledi: 
"İklimin bombus ve bitki açısından negatif periyotlar içinde olması. Temmuz başında ekim-dikim yapan bazı bölgeler var. Aslında ideal zaman bombus için ağustos ikinci yarısından sonra olan dikimlerdir. Bitki ilk çiçeği açtığında yaklaşık bir ay sonra dışarıdaki hava ve seradaki hava bombusun aktif çalışabileceği, performansını tam gösterebileceği noktaya geliyor. Ağustos ortası öncesi dikim yapılan seralarda bu zorluk ortaya çıktığından çiftçi bu ürüne yönelmiyor." 
BOMBUSA YÜZDE 50 DEVLET DESTEĞİ VAR
Bombus arılarının Türkiye'de ana kullanım alanı örtü altı ve domates olmakla birlikte patlıcan, biber, kavun, karpuz, hatta sert çekirdekli denilen elma, armut, kayısı, kiraz gibi açık alan üretimler ve tohumluk üretimlerde de kullanılabildiğini dile getiren Eroğlu, “Maliyet açısından bir sorunu yok. 160-180 TL arasında koloni. Yarısını zaten Bakanlık hibe destek veriyor. Bu işi zaten bombus arısıyla değil de, gelişim düzenleyicisi ile yapıyor olduğunuzda işçilik ve malzeme denildiğinde bombus arısının da üzerine geliyor. Destek de düşünüldüğünde çok anlamlı olmuyor" dedi.

Yorumlar (0)
24°
parçalı bulutlu
Günün Anketi Tümü
Bugün seçim olsa oyunu hangi partiye verirsin?
Namaz Vakti 04 Temmuz 2020
İmsak 03:31
Güneş 05:30
Öğle 13:13
İkindi 17:13
Akşam 20:47
Yatsı 22:37
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 29 60
2. Trabzonspor 29 58
3. Sivasspor 29 53
4. Galatasaray 29 52
5. Beşiktaş 29 50
6. Fenerbahçe 29 46
7. Alanyaspor 29 45
8. Göztepe 29 38
9. Gaziantep FK 30 38
10. Antalyaspor 29 37
11. Kasımpaşa 29 35
12. Denizlispor 30 32
13. Gençlerbirliği 29 31
14. Çaykur Rizespor 29 29
15. Malatyaspor 29 28
16. Kayserispor 29 28
17. Konyaspor 29 27
18. Ankaragücü 29 25
Takımlar O P
1. Hatayspor 31 57
2. Adana Demirspor 31 54
3. Erzurum BB 31 53
4. Bursaspor 31 52
5. Akhisar Bld.Spor 31 51
6. Fatih Karagümrük 31 50
7. Altay 31 50
8. Ümraniye 31 44
9. Keçiörengücü 31 44
10. Giresunspor 31 44
11. Menemen Belediyespor 31 39
12. Balıkesirspor 31 35
13. İstanbulspor 31 34
14. Altınordu 31 33
15. Boluspor 31 30
16. Osmanlıspor 31 24
17. Adanaspor 31 21
18. Eskişehirspor 31 12
Takımlar O P
1. Liverpool 32 86
2. Man City 32 66
3. Leicester City 32 55
4. Chelsea 32 54
5. M. United 32 52
6. Wolverhampton 32 52
7. Sheffield United 32 47
8. Arsenal 32 46
9. Tottenham 32 45
10. Burnley 32 45
11. Everton 32 44
12. Crystal Palace 32 42
13. Newcastle 32 42
14. Southampton 32 40
15. Brighton 32 33
16. West Ham 32 30
17. Watford 32 28
18. Aston Villa 32 27
19. Bournemouth 32 27
20. Norwich City 32 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 33 74
2. Barcelona 33 70
3. Atletico Madrid 34 62
4. Sevilla 33 57
5. Villarreal 33 54
6. Getafe 33 52
7. Real Sociedad 33 50
8. Athletic Bilbao 33 48
9. Granada 33 46
10. Valencia 33 46
11. Osasuna 33 44
12. Levante 33 42
13. Real Betis 33 37
14. Real Valladolid 33 36
15. Deportivo Alaves 33 35
16. Eibar 33 35
17. Celta de Vigo 33 34
18. Mallorca 34 29
19. Leganés 33 25
20. Espanyol 33 24
Günün Karikatürü Tümü
sanalbasin.com üyesidir